Przemysław Czarnek od lat uchodzi za jednego z najbardziej wojowniczych polityków Prawa i Sprawiedliwości. Kiedy jednak przychodzi do odpowiedzi na niewygodne pytania, jego bojowość bardzo często okazuje się jedynie zasłoną dymną. Tak było również podczas ostatniej konferencji prasowej, gdy dziennikarz TVN zapytał go o stowarzyszenie Mateusza Morawieckiego – temat, który od miesięcy wywołuje napięcia w samym PiS.
Pytanie było zasadne. Nie dotyczyło życia prywatnego polityków ani plotek z partyjnych kuluarów. Chodziło o inicjatywę byłego premiera, która stała się symbolem walki o wpływy w największej partii opozycyjnej. Innymi słowy – o sprawę mającą znaczenie polityczne. Zamiast jednak odpowiedzieć wprost, Czarnek wybrał dobrze znaną metodę ataku na posłańca.
– „Jestem kandydatem Prawa i Sprawiedliwości, nie interesują żadne stowarzyszenia” – oznajmił. Następnie przekonywał, że PiS jest „jedną wielką, szeroką partią”, a wszelkie stowarzyszenia są zbędne.
To interesujące stwierdzenie. Gdyby rzeczywiście wszystko było w porządku, temat nie wracałby jak bumerang. Nie byłoby przecieków o sporach wokół Mateusza Morawieckiego. Nie byłoby spekulacji dotyczących sukcesji po Jarosławie Kaczyńskim. Nie byłoby również nerwowych reakcji na pytania dziennikarzy. Politycy zwykle nie denerwują się tematami, które naprawdę są nieistotne.
Najbardziej charakterystyczna była jednak dalsza część wypowiedzi Czarnka. Zamiast wyjaśnić stanowisko, polityk PiS przeszedł do frontalnego ataku na TVN.
– „My dzisiaj jesteśmy w sytuacji, w której upada służba zdrowia, o czym nie mówicie w TVN-ie” – mówił. Chwilę później dodawał: „Nie chcecie o tym mówić w TVN-ie”, wymieniając kolejne fikcyjne problemy, od finansowania szpitali po ceny energii i bezrobocie.
To klasyczna technika politycznej ucieczki. Kiedy pojawia się niewygodne pytanie, nie odpowiada się na nie, lecz próbuje zmienić temat. Problem polega na tym, że rolą dziennikarza nie jest zadawanie wyłącznie pytań wygodnych dla polityka. Rolą dziennikarza jest dociekanie prawdy i poruszanie tematów, które mają znaczenie dla opinii publicznej.
W tym sensie TVN zrobił dokładnie to, co powinny robić niezależne media. Zadał pytanie o sprawę, która budzi emocje i ma znaczenie polityczne. Nie jest winą dziennikarza, że odpowiedź okazała się dla rozmówcy niewygodna.
Czarnek od lat buduje swój wizerunek na konflikcie z mediami, zwłaszcza tymi, które nie są przychylne PiS. Problem polega na tym, że nie każde krytyczne pytanie jest dowodem stronniczości. Czasem jest po prostu dowodem wykonywania dziennikarskiej pracy. W demokracji politycy powinni przyzwyczaić się do tego, że ktoś będzie ich rozliczał z deklaracji i działań.
Szczególnie paradoksalne jest to, że politycy PiS przez lata oskarżali media publiczne o zbyt małą przychylność wobec własnego środowiska. Kiedy jednak sami znaleźli się po stronie odpowiadających na pytania, zaczęli traktować dociekliwość dziennikarzy jako przejaw wrogości.
Warto też zauważyć, że sam Czarnek nieświadomie potwierdził wagę problemu. Gdyby stowarzyszenie Mateusza Morawieckiego rzeczywiście było „najmniej ważną rzeczą” w polskiej polityce, nie musiałby poświęcać kilku minut konferencji na tłumaczenie, dlaczego nie warto o nim rozmawiać. Fakt, że temat wywołuje tak silne emocje, pokazuje, iż dotyka realnego problemu wewnątrz PiS.
Prawdziwym testem dla polityka nie jest występowanie przed własnymi sympatykami ani wygłaszanie przygotowanych przemówień. Prawdziwym testem jest umiejętność odpowiedzi na trudne pytania. Przemysław Czarnek kolejny raz pokazał, że z tym zadaniem ma poważny problem.
Zamiast rzeczowej odpowiedzi otrzymaliśmy atak na media. Zamiast wyjaśnień – oskarżenia. Zamiast debaty o przyszłości PiS – próbę zdyskredytowania dziennikarza. A to zawsze jest oznaka politycznej słabości, nie siły. Im bardziej polityk boi się pytań, tym bardziej pokazuje, że właśnie one trafiają w sedno sprawy.
