Mateusz Morawiecki przez lata przedstawiał się jako polityk przyszłości, menedżer zdolny wyprowadzić polską gospodarkę na nowe tory i naturalny następca Jarosława Kaczyńskiego. Dziś jednak coraz wyraźniej widać, że jego polityczny kapitał został poważnie uszczuplony. Najnowszy sondaż dotyczący hipotetycznej partii Rozwój Plus pokazuje to w sposób wyjątkowo brutalny. To nie jest zwykła porażka. To widowiskowa klęska projektu, który miał stać się alternatywą dla pogrążonego w wewnętrznych konfliktach Prawa i Sprawiedliwości.
W badaniu United Surveys by IBRiS dla Wirtualnej Polski ankietowanych zapytano, czy zagłosowaliby na partię Mateusza Morawieckiego. Wynik jest jednoznaczny. Aż 67,8 proc. respondentów odpowiedziało, że nie oddałoby na nią głosu. Co szczególnie wymowne, ponad połowa badanych – 55,1 proc. – wybrała odpowiedź „zdecydowanie nie”. Zaledwie 17,8 proc. deklaruje poparcie, przy czym jedynie 1,6 proc. odpowiada „zdecydowanie tak”.
Tak słaby rezultat trudno tłumaczyć jedynie hipotetycznym charakterem pytania. Gdy polityk przez wiele miesięcy buduje wokół siebie środowisko, organizuje konferencje, tworzy stowarzyszenie Rozwój Plus i wysyła sygnały o gotowości do samodzielnej gry, można oczekiwać choćby umiarkowanego zainteresowania wyborców. Tymczasem społeczeństwo odpowiedziało niemal obojętnością, a w dużej mierze wręcz zdecydowanym odrzuceniem.
To szczególnie bolesne dla byłego premiera, który jeszcze niedawno uchodził za jednego z najpopularniejszych polityków obozu Zjednoczonej Prawicy. Morawiecki przez lata kreował się na nowoczesnego konserwatystę, sprawnego ekonomistę i człowieka zdolnego przekonać wyborców spoza twardego elektoratu PiS. Dzisiejszy sondaż pokazuje jednak, że ten wizerunek przestał działać.
Nie jest to przypadek. Morawiecki płaci dziś rachunek za lata politycznych kompromisów i decyzji podejmowanych w czasie swoich rządów. Z jednej strony próbował przedstawiać się jako pragmatyk otwarty na dialog z Europą. Z drugiej wielokrotnie firmował najbardziej radykalne działania własnego obozu politycznego. Ta strategia sprawiała, że dla jednych był zbyt umiarkowany, dla innych niewiarygodny. Efekt jest taki, że dziś trudno wskazać grupę wyborców, która rzeczywiście widziałaby w nim politycznego lidera na przyszłość.
Sondaż ma również znaczenie dla sytuacji wewnątrz PiS. Od wielu miesięcy mówi się o konflikcie pomiędzy środowiskiem Jarosława Kaczyńskiego a ludźmi skupionymi wokół byłego premiera. Zwolennicy Morawieckiego przekonywali, że dysponuje on znaczącym potencjałem społecznym i mógłby stać się fundamentem nowego otwarcia na prawicy. Wyniki badania pokazują jednak coś zupełnie odwrotnego. Trudno budować polityczną ofensywę, gdy niemal siedmiu na dziesięciu Polaków deklaruje, że nie zagłosowałoby na nowe ugrupowanie.
To również mocny argument dla przeciwników Morawieckiego w samym PiS. Politycy wierni Jarosławowi Kaczyńskiemu mogą dziś powiedzieć, że były premier nie dysponuje mandatem społecznym pozwalającym mu rzucić wyzwanie obecnemu kierownictwu partii. Jeżeli projekt Rozwój Plus miał być kartą przetargową w wewnętrznych sporach, to właśnie stracił znaczną część swojej wartości.
Oczywiście sondaż nie przesądza jeszcze o politycznej przyszłości Mateusza Morawieckiego. W polityce zdarzały się spektakularne powroty. Jednak aby do nich doszło, potrzebne są silne emocje, wyrazista wizja i zdolność mobilizowania nowych wyborców. Dzisiejsze wyniki pokazują coś odwrotnego – zmęczenie, brak entuzjazmu i wyraźny deficyt zaufania.
Największym problemem Morawieckiego nie jest nawet niski poziom poparcia. Znacznie groźniejszy jest brak wiary wyborców, że jego projekt wnosi do polskiej polityki cokolwiek nowego. Gdy tylko 17,8 proc. badanych rozważa oddanie głosu na nowe ugrupowanie, a zdecydowana większość mówi „nie”, trudno mówić o początku politycznej ofensywy. Bardziej przypomina to bolesne zderzenie z rzeczywistością.
I właśnie dlatego ten sondaż można uznać za jedną z najbardziej dotkliwych porażek w dotychczasowej karierze byłego premiera. Nie dlatego, że przegrał wybory. Dlatego, że przegrał znacznie trudniejszą batalię – walkę o przekonanie Polaków, iż wciąż jest politykiem, wokół którego warto budować przyszłość.
