Sprawa Zondacrypto przestaje być dla Prawa i Sprawiedliwości niewygodnym epizodem, który można przeczekać do następnego medialnego tematu. Zatrzymanie Radosława Piesiewicza, prezesa Polskiego Komitetu Olimpijskiego, sprawia, że polityczne koszty całej afery rosną, a PiS po raz kolejny musi tłumaczyć się z człowieka, którego polityczna kariera była blisko związana z jego obozem. Nawet jeśli samo zatrzymanie nie przesądza o winie Piesiewicza, trudno już udawać, że mamy do czynienia wyłącznie z przypadkowymi kontaktami kilku osób.
Funkcjonariusze Centralnego Biura Zwalczania Cyberprzestępczości zatrzymali Piesiewicza na polecenie katowickiego wydziału Prokuratury Krajowej. To kolejny etap śledztwa dotyczącego Zondacrypto, które od kilku dni coraz mocniej dotyka środowiska prawicy. Każdy nowy wątek poszerza polityczne tło sprawy, a przede wszystkim stawia pytanie o skalę relacji pomiędzy ludźmi związanymi z PiS a otoczeniem giełdy kryptowalut.
Dariusz Joński skomentował zatrzymanie krótko: „Koniec balu. Piesiewicz zatrzymany ws. afery ZondaCrypto”. Jego satysfakcja jest oczywista i politycznie zrozumiała, choć w państwie prawa lepiej poczekać na zarzuty, dowody i decyzje sądu. Nie zmienia to jednak faktu, że dla PiS zatrzymanie Piesiewicza jest kolejnym bardzo poważnym ciosem, bo dotyczy postaci, którą trudno przedstawić jako kogoś przypadkowego czy niezwiązanego z dawnym układem władzy.
Jeszcze ostrzej wypowiedział się Marcin Kierwiński. Szef MSWiA nazwał Piesiewicza „symbolem skrajnego zepsucia w ruchu olimpijskim” i dodał: „Dziś, ten nominat PiS, został zatrzymany przez służby. A zapewne to dopiero początek”. To niezwykle mocne słowa, ale trafiają w politycznie czuły punkt. PiS przez lata budowało system personalny, w którym lojalność wobec obozu często była co najmniej równie ważna jak niezależność instytucji. Dziś każda kolejna osoba z tego kręgu, która trafia pod lupę śledczych, obciąża nie tylko siebie, lecz także partię, która ją wyniosła.
Sławomir Nitras napisał z kolei: „Późno, ale dzieje się sprawiedliwość”. Krzysztof Brejza poszedł jeszcze dalej, ogłaszając: „Koniec bezkarności pisowskiego notabla, człowieka Sasina, którego wypromował i stworzył PiS i ponosi za niego pełną odpowiedzialność”. To oczywiście język politycznej walki, ale PiS ma dziś ograniczone pole do obrony, bo trudno oddzielić Piesiewicza od ludzi, którzy przez lata zapewniali mu polityczne wsparcie.
Właśnie tutaj zaczyna się największy problem partii Jarosława Kaczyńskiego. Każdy polityczny obóz może popełnić błąd personalny, ale gdy podobnych przypadków jest coraz więcej, przestają wyglądać jak wyjątki. Pojawia się pytanie o system, o kryteria awansu i o to, czy pod szyldem „dobrej zmiany” nie powstała po prostu sieć ludzi przekonanych, że polityczne zaplecze zapewnia im wyjątkową ochronę.
PiS może oczywiście odpowiedzieć, że zatrzymanie nie oznacza winy. To prawda i trzeba to wyraźnie podkreślić. Ale ta zasada nie rozwiązuje politycznego problemu. Partia odpowiada nie tylko za wyroki sądów, których przecież sama nie wydaje, lecz także za ludzi, którym dawała wpływy, stanowiska i publiczną legitymizację.
Dlatego Zondacrypto staje się dla PiS sprawą coraz groźniejszą. Nie chodzi już tylko o jednego posła, jedno spotkanie czy jedną fundację. Każdy kolejny wątek wzmacnia pytanie, jak szerokie były relacje ludzi prawicy z tym środowiskiem i czy polityczne kontakty nie tworzyły systemu wzajemnych korzyści.
Jeżeli śledztwo będzie dalej zataczać coraz szersze kręgi, PiS może stanąć przed problemem znacznie większym niż kolejny kryzys medialny. Może zostać zmuszone do odpowiedzi na pytanie, czy ludzie, których przez lata przedstawiało jako własne kadry i symbole sukcesu, nie stali się dziś symbolem czegoś zupełnie przeciwnego.
